ਕਿਤਾਬ ਨਸਲਕੁਸ਼ੀ ਅਤੇ ਸਿੱਖ ਨਸਲਕੁਸ਼ੀ 1984 (ਪਰਮਜੀਤ ਸਿੰਘ ਗਾਜ਼ੀ) ਬਾਰੇ:
ਨਸਲਕੁਸ਼ੀ ਅਤੇ ਸਿੱਖ ਨਸਲਕੁਸ਼ੀ 1984 ਪਰਮਜੀਤ ਸਿੰਘ ਗਾਜ਼ੀ ਦੀ ਇੱਕ ਗੰਭੀਰ ਖੋਜ-ਆਧਾਰਿਤ ਪੁਸਤਕ ਹੈ, ਜੋ ਨਸਲਕੁਸ਼ੀ ਦੀ ਧਾਰਨਾ ਨੂੰ ਸਮਝਾਉਂਦਿਆਂ ਖਾਸ ਤੌਰ ‘ਤੇ 1984 ਦੀ ਸਿੱਖ ਨਸਲਕੁਸ਼ੀ ‘ਤੇ ਕੇਂਦਰਿਤ ਹੈ। ਲੇਖਕ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ “Genocide” ਸ਼ਬਦ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ ਬਾਰੇ ਦੱਸਦਾ ਹੈ, ਜੋ 1944 ਵਿੱਚ ਰਾਫ਼ੇਲ ਲੇਮਕਿਨ ਵੱਲੋਂ ਘੜਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਾਨੂੰਨ ਅਧੀਨ ਅਪਰਾਧ ਵਜੋਂ ਮਾਨਤਾ ਮਿਲੀ। ਕਿਤਾਬ ਨਸਲਕੁਸ਼ੀ ਦੀ ਕਾਨੂੰਨੀ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ, ਇਸਦੇ ਮਾਪਦੰਡ ਅਤੇ ਦੋਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਜਵਾਬਦੇਹੀ ਨੂੰ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਸਮਝਾਉਂਦੀ ਹੈ।
ਇਸ ਪੁਸਤਕ ਦੀ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਖਾਸੀਅਤ ਨਸਲਕੁਸ਼ੀ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪੜਾਅਾਂ (stages of genocide) ਦਾ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਹੈ। ਪਰਮਜੀਤ ਸਿੰਘ ਗਾਜ਼ੀ ਇਸ ਢਾਂਚੇ ਨੂੰ 1984 ਦੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ‘ਤੇ ਲਾਗੂ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਦਿਖਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਹਿੰਸਾ ਕਿਵੇਂ ਯੋਜਨਾਬੱਧ ਅਤੇ ਪ੍ਰਣਾਲੀਬੱਧ ਸੀ। ਇਹ ਤੁਲਨਾਤਮਕ ਅਧਿਐਨ ਸਿੱਖਾਂ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਹੋਏ ਅਤਿਆਚਾਰਾਂ ਦੀ ਸਚਾਈ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਨਸਾਫ਼ ਦੀ ਲੋੜ ‘ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਨੀਸਾਣਿ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਵੱਲੋਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਇਹ ਕਿਤਾਬ ਵਿਦਵਾਨਾਂ, ਖੋਜਕਾਰਾਂ, ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰ ਕਾਰਕੁਨਾਂ ਅਤੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਦਿਲਚਸਪੀ ਰੱਖਣ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸਰੋਤ ਹੈ। ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਇਤਿਹਾਸਕ ਵਰਣਨ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ 1984 ਦੀ ਨਸਲਕੁਸ਼ੀ ਦੀ ਮਾਨਤਾ, ਯਾਦ ਅਤੇ ਇਨਸਾਫ਼ ਲਈ ਇੱਕ ਮਜ਼ਬੂਤ ਅਪੀਲ ਵੀ ਹੈ।





